جزئیات ۱۶میدان و ۱۵ بلوک اکتشافی که سال 95 به مناقصه میروند

اگرچه وزیر نفت تاکید کرده بود که مبنای کار وزارت نفت مصوبه دولت برای الگوی جدید قراردادهای نفتی است اما واقعیت این است که مصوبه دولت بر اساس پیشنویس تهیه شده در کمیته بازنگری، صادر شده است و طبعا اگر اولی فاقد اعتبار باشد، دومی هم اعتباری نخواهد داشت. در عین حال، بعضی اشکالات حقوقی وارد بر مصوبه دولت و مغایرتهای آن با دیگر قوانین کشور می تواند ماهیت این مصوبه را به نیز به طور کلی تغییر دهد.

وزیر نفت در آخرین نشست خبری خود در سال جاری، درباره برگزاری اولین مناقصه توسعه میادین نفتی بر اساس IPC گفت:« کار فشردهای میشود که اوایل سال آینده بتوانیم مناقصه برای میادین نفتی برگزار کنیم. 15 یا 16 میدان انتخاب شدند که اغلب آنها مشترک هستند و یا مربوط به افزایش بازیافت نفت هستند.»

زنگنه تصریح کرد: «با دوستان توافق کردیم که با توجه به نگرانیها در وهله اول به گرین فیلدهای مستقل اولویت ندهیم و روی میادین مشترک متمرکز شویم.»

خبرگزاری فارس برای نخستین بار لیست 16 میدان نفتی و گازی را که برای اولین مناقصه برای شرکتهای خارجی انتخاب شدهاند را منتشر میکند.

اما نکته جالب در این جدول آن است که در این لیست هم میادین مشترک و هم میادین مستقل گنجانده شدهاند. چنانکه 11 میدان مشترک، 4 میدان مستقل و یک میدان مستقل مشکوک به مشترک بودن در این لیست دیده میشود. از این میادین 14 میدان نفتی و 2 میدان گازی هستند. همچنین در این میادین 6 میدان توسعه نیافته و 10 میدان توسعه یافته هستند. همچنین برای همه این میادین مطالعات مخزنی انجام شده است.

این کارشناسان میگویند چه IPC الگوی مناسبی باشد یا نباشد، ابتدا همانطور که با نمایندگان مجلس توافق شده بود باید درباره میادین مشترک به کار گرفته شود. چنانکه امتیازات گسترده و بینظیری که IPC به پیمانکاران خارجی ارائه می کند قرار بود برای ترغیب آنها به سرمایهگذاری در میادین مشترک مورد استفاده قرار بگیرد و ارائه چنین امتیازاتی برای میادین مستقلی که در اولویت هم قرار ندارند توجیهپذیر نیست.

در شرایطی که برای توجیه همه نقاط ضعف IPC و امتیازات ویژه و اختیارات بی نظیری که به خارجیها در آن اعطا میشود همواره از سوگواری برای عقبماندگی ایران در میادین مشترک به عنوان یک سلاح موثر استفاده میشود، اولویت دادن به میادین مستقل توسعه یافته که اتفاقا بخش عمده تولید نفت ایران از این میادین انجام می شود عمیقا جای سؤال دارد.

در دو سال گذشته، بدنه کارشناسی درون صنعت نفت به خصوص در جنوب کشور همه تلاش خود را به کار بردند تا لااقل میادین توسعهیافته اصلی کشور که بیش از 80 درصد از تولید نفت کشور را بر عهده دارند از لیست پروژههایی که در مرحله نخست بر اساس IPC به مناقصه گذاشته میشوند خارج شود اما برخورد شدید وزیر نفت در آخرین سخنرانی خود با این کارشناسان نشان داد که همه تلاش بدون هیاهوی آنها بر باد رفته است.

در واقع، با توجه به اینکه بیش از 80 درصد نفت کشور از 9 مخزن مستقلی که در جنوب کشور قرار گرفته است تولید میشود، سپردن این میادین برای افزایش برداشت به شرکتهای خارجی آن هم بر اساس الگوی IPC و اختیارات ویژه موجود در آن خطر مسلط شدن شرکتهای چند ملیتی خارجی بر نفت ایران را پررنگ می کند.

در این مناقصه، همزمان با این 16 میدان که برای توسعه به مناقصه گذاشته میشوند، 15 میدان یا بلوک اکتشافی نیز برای انجام یا تکمیل فعالیتهای اکتشافی به مناقصه گذاشته خواهند شد. بر اساس اعلام شرکت ملی نفت، برای هیچ کدام از این میادین یا بلوکهای اکتشافی مطالعات مخزن انجام نشده است.